אַריבער צום ספֿר
דער אַכטערהשמיני

לײען־הגדרות

גרײס פֿון די אותיות
ברײט פֿון דער שורה
דער אַכטערשער 6 פֿון 1613 מינוט

די אַכטע מלכה

הַמַּלְכָּה הַשְּׁמִינִית

אַ מגילה האַלב אויפֿגעוויקלט אויף אַ טונקעלן טיש, אַ פּשוטע זילבערנע קרוין ליגט אויף אירע ווערבן.
XCIIסימן 93 פֿון 501

דער אַכטער און די אומקער פֿונעם פֿרױיִשן קול

מלכות איז פֿאַרבונדן מיטן דיבור.

די צוקונפֿטיקע אױפֿהײבונג פֿון מלכות נעמט דעריבער אַרײַן אַ בײַט אין קול.

אַ גרױסן טײל פֿון דער היסטאָריע װערט דער גילוי געהערט בעיקר װי אַ ציװוּי װאָס נידערט.

טו.

טו ניט.

בױ.

גײ.

געדענק.

היט.

דאָס איז נײטיק.

אָבער אַ באַציִונג האַלט אױך אין זיך אַן ענטפֿער.

תפֿילה.

געזאַנג.

לױב.

קלאָג.

פּירוש.

עדות.

דער אַכטער פֿאַרשטומט ניט דעם ציװוּי.

ער לאָזט דעם ענטפֿער װערן אין גאַנצן הערעװדיק.

תורה פֿון אױבן און תורה װי זי װערט געלעבט אונטן באַגעגענען זיך.

דער צוגעלײגטער ראַם דערקענט דאָס װי אַ צענטראַלער סימן פֿונעם לעצטן דור: ציװוּי און אינעװײניק פֿאַרזוכטע תורה װערן צוזאַמען הערעװדיק.

דאָס איז ניט קײן צװײ תורות.

עס איז אײן תורה װאָס פֿאַרענדיקט איר קרײַז.

XCIIIסימן 94 פֿון 501

דער אַכטער און חוה

חוהס נאָמען איז פֿאַרבונדן מיט לעבן.

אם כל חי.

אם כל חי.

עס איז אױך דאָ אַ קרובֿישאַפֿט אין לשון־קודשדיקע שרשים צו אױסדרוק און דערצײלונג.

לעבן און דערצײלן.

די מקבלת װערט די דורך װעמען דאָס פֿאַרבאָרגענע װערט געלעבט.

דאָס איז אַ טיף אַכטער דפֿוס.

די תורה פֿון דער צוקונפֿט װערט ניט דערפֿילט אַז די געטלעכע אמת בלײַבט אַ בליציקער געדאַנק איבערן לעבן.

זי מוז װערן לעבן.

און דאָס לעבן מוז זאָגן די אמת דורך דעם אופֿן װי מען לעבט עס.

דערפֿאַר קענען דער פֿרױיִשער מימד און דער אַכטער באַלײַכטן אײנער דעם אַנדערן אָן זײַן דאָס זעלבע.

בײדע אַנטפּלעקן דעם סוד פֿון התלבשות.

XCIVסימן 95 פֿון 501

די אַכטע מלכה נעמט ניט דעם כסא בײַם מלך

דער אױפֿשטײַג פֿון דער מלכה טאָר דעריבער ניט פֿאָרגעשטעלט װערן װי אַ פּאַלאַץ־איבערקערעניש.

דער כסא אַלײן בײַט דעם טײַטש.

מלוכה פֿון אױבן װערט אַ מלוכה װאָס איז פֿאַראַן אינעװײניק.

מלכות אַנטפּלעקט אי אַ גזירה אי אַ דירה.

די זכר־ און נקבֿה־מימדים דערגרײכן אַ גלײַכגעװיכט.

דער מלך בלײַבט אַ מלך.

די מלכה װערט אַ כתר.

דער קרײַז פֿאַרמאַכט זיך.

אַ תיאָלאָגיע פֿאַרנומען מיט פֿאַרבײַטן פֿאַרפֿעלט די גאַנצע טיפֿקײט.

דער אַכטער איז ניט קײן נקמה.

ער איז אַ פֿאַראײניקונג נאָך דער רײַפֿקײט.

XCVסימן 96 פֿון 501

דער אַכטער און "עטרת בעלה"

“אשת חיל עטרת בעלה.”

אשת חיל עטרת בעלה.

אַ כתר שטײט איבערן קאָפּ.

װידער.

ניט װײַל דער קאָפּ איז איבעריק.

דער כתר דאַרף דעם קאָפּ.

דער קאָפּ טראָגט דעם כתר.

דער העכערער קאָנטעקסט װערט זעעװדיק דורך אַ געאָרדנטער הכרה.

דער דאָזיקער פּסוק קלינגט דעריבער שטאַרק מיט אַכט.

דער פֿאַרבאָרגענער שורש װאָס האָט זיך געװיזן לעצט אין דער אַנטפּלעקטער היעראַרכיע װערט אַרומנעמעדיק.

דער סוף איז ערשט אין מחשבה.

מלכות הײבט זיך צו איר מקור.

די אַכטע מלכה דערשײַנט ניט װי אַ מרידה נאָר װי אַן עטרה.

XCVIסימן 97 פֿון 501

דער אַכטער און די לבֿנה

מלכות װערט פֿאַרגליכן צו דער לבֿנה.

די לבֿנה האָט קײן אײגן ליכט ניט אינעם געװײנטלעכן אַסטראָנאָמישן זין.

זי נעמט אױף.

און דאָך װערט די נאַכט פֿאַרװאַנדלט דורך אָפּגעשפּיגלט ליכט.

די לבֿנה װאַקסט אױך און מינערט זיך.

דער דאָזיקער מחזורדיקער ריטם געהערט צום גלות.

די ייִדישע מסורה טראָגט די האָפֿענונג פֿון דער לבֿנה װאָס װערט צוריקגעשטעלט.

די אױפֿנעמענדיקע נאַטור פֿון דער לבֿנה װערט ניט אָפּגעשאַפֿן.

איר מינערונג װערט געהײלט.

װידער װערט דער מקבל לײַכטנדיק פּונקט װי אַ מקבל.

דער אַכטער זאָגט ניט מלכות זי זאָל װערן די זון.

ער אַנטפּלעקט די פֿאַרבאָרגענע פּראַכט פֿון דער לבֿנה.

XCVIIסימן 98 פֿון 501

דוד, די לבֿנה, און משיח

די דוד־מלוכה גײט נאָך דער סימבאָליק פֿון דער לבֿנה.

מינערונג.

העלם.

אומקער.

ראש חודש האַלט אין זיך אַ באַנײַונג נאָכן פֿאַרשװינדן.

דאָס איז אַ מחזורדיקע צײַט װי בײַ זיבן.

אָבער משיח בן דוד ברענגט דעם דוד־שורש צו אַ שטענדיקײט.

דער מחזור פֿון דער לבֿנה עפֿנט זיך אין אַן אײביקער מלוכה.

אַזױ קען מען לײענען דאָס בילד פֿון משיח־װי־דער־אַכטער װי אַ דוד־מלכות װאָס גײט אַריבער פֿון מחזורדיקן העלם אין אַ בלײַבנדיקן גילוי.

די לבֿנה בלײַבט אַ לבֿנה.

אָבער גלות באַשטימט מער ניט איר ליכט.

XCVIIIסימן 99 פֿון 501

דער אַכטער איז די גאולה פֿונעם מקבל

מען קען סך־הכל מאַכן אַ גרױסן טײל פֿונעם מאמר אַזױ:

די זיבנפֿאַכע װעלט לערנט זיך װי אַזױ אױפֿצונעמען.

דער אַכטער אַנטפּלעקט צוליב װאָס דאָס אױפֿנעמען איז געװען.

דערפֿאַר געהערט די ברית צו אַכט.

דערפֿאַר געהערט שמיני עצרת צו אַכט.

דערפֿאַר געהערט דער צוקונפֿטיקער כינור צו אַכט.

דערפֿאַר געהערט משיח צו אַכט.

דערפֿאַר געהערט מלכות נאָענט צום סוד פֿון אַכט.

דערפֿאַר איז אור חוזר װיכטיק.

דערפֿאַר איז די נידעריקסטע װעלט װיכטיק.

דערפֿאַר זעט דאָס פֿלײש.

דערפֿאַר װײסט די ערד.

דערפֿאַר קען דער לעצטער גילוי ניט זײַן אַן אַנטלױף פֿון דער בריאה.

דער מקבל איז קײן מאָל ניט געװען צופֿעליק.

דער מקבל טראָגט די תכלית פֿון דער מתנה.

XCIXסימן 100 פֿון 501

דער הימל גיט, די ערד געװינט

דער הימל קען גיסן רעגן.

ער קען ניט װאַקסן װײץ אין הימל.

די ערד נעמט אױף.

און דעמאָלט קומט אַרױס עפּעס נײַס.

דאָס איז אײנער פֿון די פּשוטסטע און טיפֿסטע משלים פֿאַרן גאַנצן אַכטן.

דער געבער גיט אַ כוח.

דער מקבל פֿירט אױס.

דאָס מאַכט ניט די ערד זעלבשטענדיק פֿונעם הימל.

אָן רעגן װאַקסט גאָרנישט.

אָן ערד ברענגט דער רעגן קײן תבֿואה ניט.

די לעצטע פֿרוכט געהערט צו דער באַציִונג.

דער אַכטער איז אַ פֿרוכט.

זיבן איז די דערענדיקטע עקאָלאָגיע װאָס מאַכט די פֿרוכט מעגלעך.

משיח איז ניט קײן הימל װאָס באַזיגט די ערד.

ער איז אַ פֿרוכט װאָס דערשײַנט.

Cסימן 101 פֿון 501

גלות װי אַ טראָגן

אױב די צוקונפֿט איז פֿאַרבאָרגן אינעם הײַנט, קען מען פֿאָרזיכטיק פֿאַרגלײַכן גלות מיט אַ טראָגן.

ניט װײַל מען זאָל ראָמאַנטיזירן די לײַדן.

אַ װוּנד בלײַבט אַ װוּנד.

אַן עװלה בלײַבט אַן עװלה.

אָבער דאָס טראָגן גיט אונדז אַ מבנהדיקע שפּראַך פֿאַר אַ פֿאַרבאָרגענער אַנטװיקלונג.

עפּעס אמתס עקזיסטירט אײדער עס װערט זעעװדיק.

דער העלם באַשיצט די פֿאָרמירונג.

דער דרוק װאַקסט צו דער געבורט.

װאָס עס קומט אַרױס איז נעכטן ניט געװען אױסבלײַבנדיק בלױז װײַל מען האָט עס ניט געזען.

דער זיבעטער דור, פֿאַרשטאַנען װי דער לעצטער דור פֿון גלות און דער ערשטער פֿון גאולה, שטײט אױף דער דאָזיקער טראָג־שװעל.

דער אַכטער איז אַ געבורט.

ניט קײן בריאה יש מאין.

אַ גילוי פֿון װאָס איז רײַף געװאָרן אין העלם.

CIסימן 102 פֿון 501

די געבורט איז ניט קײן אָפּװאַרף פֿונעם טראַכט

װידער, שלמות ניט פֿאַרריכטונג.

בײַ דער געבורט בײַט זיך די פֿונקציע פֿונעם טראַכט.

קײנער רופֿט ניט דאָס טראָגן אַ טעות װײַל דאָס קינד מוז אַרױס.

און די געבורט באַלײדיקט ניט די שװאַנגערשאַפֿט.

די געבורט באַװײַזט אַז די שװאַנגערשאַפֿט איז געראָטן.

אַזױ אױך באַלײדיקט דער אַכטער ניט די הײליקע עבודה פֿון גלות.

די ייִדן װאָס האָבן געהיט מצוות אונטער אימפּעריעס, אָרעמקײט, רדיפֿות און העלם האָבן ניט געלעבט אין אַ הקדמה װאָס מען קען אַװעקװאַרפֿן.

זײ האָבן געבױט די כלים.

די געבורט געהערט זײ.

דער אַכטער איז שולדיק יעדער פֿאַרבאָרגענער מצװה װאָס איז געטאָן געװאָרן װען קײן גאולה איז ניט געװען זעעװדיק.

CIIסימן 103 פֿון 501

דער אַכטער און די פֿאַרבאָרגענע ייִדן

טראַכט װעגן דורות װאָס האָבן שטיל אָנגעצונדן שבת ליכט.

װאָס האָבן געלערנט תורה אונטער סכנה.

װאָס האָבן געגעבן צדקה בשעת זײ זײַנען געװען אָרעם.

װאָס האָבן געשעפּטשעט שמע.

װאָס האָבן אַריבער גרענעצן געטראָגן ספֿרים.

װאָס האָבן געלערנט קינדער בסוד.

װאָס האָבן איבערגעבױט קהילות נאָך חורבן.

זײערע מעשים האָבן ניט אױסגעזען װי אַ קאָסמישע אַרכיטעקטור.

זײ זײַנען דאָס געװען.

יעדע מצװה האָט געשטאַרקט די דירה.

דער אַכטער אַנטפּלעקט די װאָג פֿון װאָס האָט אױסגעזען קלײן.

אױך דאָס איז "אמת מארץ תצמח".

די נידעריקסטע מעשים װערן זעעװדיק אין זײער העכסטן שורש.

CIIIסימן 104 פֿון 501

דער אַכטער און דער איבערקער פֿון מאַסשטאַב

גלות מעסט גדולה מיט זעעװדיקײט.

מלכים.

אימפּעריעס.

אַרמײען.

עשירות.

מאָנומענטן.

די תורה באַהאַלט אָפֿט די אַנטשײדנדיקע באַװעגונגען פֿון דער היסטאָריע ערגעץ אַנדערש.

אַ געצעלט.

אַ ברונעם.

אַ קינד.

אַ סעודה.

אַ תפֿילה.

אַ ברית.

אַ פֿרױ װאָס צינדט ליכט.

אַ מאַן װאָס לײגט תפֿילין.

אַ לערער מיט אײן תלמיד.

דער אַכטער אַנטפּלעקט אַן אַנדערן מאַסשטאַב.

װאָס האָט געטראָגן אַ געטלעכע תכלית װערט צענטראַל.

דאָס איז נאָך אַן אױפֿהײבונג פֿון מלכות.

דאָס אױסגעװיזן קלײנע כלי װײַזט זיך אױס װי קאָסמיש אַנטשײדנדיק.

CIVסימן 105 פֿון 501

דער אַכטער און די שטוב װי אַ מקדש מעט

דער בית המקדש איז אַ מאַקראָקאָסמישע דירה.

די ייִדישע שטוב איז אַ מיקראָקאָסמישע דירה.

אַ שטוב אין װעלכער דער אױבערשטער איז געװוּסט דאַרף ניט װערן קײן קלױסטער.

זי װערט מער מענטשלעך.

װאַרעמקײט.

אָרדענונג.

שײנקײט.

הכנסת אורחים.

גרענעצן.

לערנען.

שפּײַז.

רו.

נאָענטקײט.

געבן.

מוחל זײַן.

די װערן פֿאָרמען דורך װעלכע די שכינה װױנט.

דער אַכטער װערט דאָ געפּרוּװט װײַל אין דער שטוב פֿאַרלירט די אַבסטראַקציע איר באַשיצונג.

מען קען שײן רעדן װעגן אחדות און דאָך ניט צוהערן.

מען קען רעדן װעגן מלכות און דאָך דערנידערן.

מען קען רעדן װעגן משיחן און דאָך פֿאַרלאָזן דעם װאָס זיצט בײַם טיש.

דער אַכטער לאָזט ניט צו יענעם שפּאַלט.

CVסימן 106 פֿון 501

דער אַכטער און פֿאַרלײַבטע קדושה

די צוקונפֿט איז ניט קעגן דעם גוף.

דער גוף פֿאַסט.

דער גוף עסט מצה.

דער גוף זיצט אין סוכה.

דער גוף טאַנצט מיט דער תורה.

דער גוף לײגט תפֿילין.

דער גוף רוט אױף שבת.

דער גוף געװינט.

דער גוף קומט אַרײַן אין אַ ברית.

דער גוף בײגט זיך.

דער גוף זינגט.

די ייִדישקײט האָט קײן מאָל ניט דערלױבט אַז די רוחניות זאָל װערן אין גאַנצן קאָפּיש.

אַכט מאַכט די דאָזיקע התלבשות ראַדיקאַל.

די ברית איז די קדושה פֿונעם אַכטן טאָג אײַנגעשריבן אין פֿלײש.

די צוקונפֿטיקע תפֿיסה איז פֿלײש װאָס זעט.

תחית המתים שטעלט צוריק גופֿים.

די לעצטע דירה איז אונטן.

די בשורה קען קױם זײַן קלאָרער.

CVIסימן 107 פֿון 501

דער אַכטער און די תשוקה

די תשוקה װערט אָפֿט געהאַלטן פֿאַר געפֿערלעך װײַל אַן אומפֿאַרריכטע תשוקה קען ציִען די הכרה אַראָפּ.

אמת.

אָבער חסידות װײסט אױך אַז די תשוקה קען אַנטפּלעקן זײער טיפֿע שרשים.

אין כתר איז דאָ אַ רצון.

די פּראָבלעם איז ניט אַז די תשוקה עקזיסטירט.

די פֿראַגע איז װאָס די תשוקה דינט.

דער געטלעכער רצון פֿאַר אַ דירה בתחתונים איז אַלײן געשטעלט אינעם שורש פֿון דער בריאה.

דער אַכטער שאַפֿט דעריבער ניט אָפּ די תשוקה.

ער פֿאַרריכט די ריכטונג.

די תשוקה הערט אױף זיך צו ענדיקן אינעם אני.

זי װערט אַ ברית.

די בריאה לערנט זיך צו גלוסטן װאָס מען האָט זי געגלוסט דערפֿאַר.

CVIIסימן 108 פֿון 501

דער אַכטער און תענוג

איבערן אַנטפּלעקטן רצון ליגט דער תענוג.

דאָס פֿאַרבאָרגענע "פֿאַר װאָס" אונטערן ציװוּי.

אַ מענטש קען פֿאָלגן אַ רצון אָן פֿאַרשטײן זײַן תענוג.

די היסטאָריע קען מקיים זײַן מצוות בשעת די טיפֿסטע זיסקײט פֿון דער געטלעכער תכלית בלײַבט פֿאַרבאָרגן.

די משיחישע צוקונפֿט אַנטפּלעקט אַלץ מער תענוג.

ניט קײן װאָלװעלער הנאה.

די פֿרײד פֿון דער צונױפֿשטימונג צװישן דעם באַשעפֿערס תכלית און דער בריאהס דערפֿולונג.

דעמאָלט װערט די מצװה מער ניט דערפֿאַרן בלױז װי אַ חיובֿ פֿון דרױסן.

דער אינערלעכער תענוג הײבט אָן צו לײַכטן.

דאָס איז נאָך אַ באַװעגונג פֿון גזירה צו דירה.

פֿון אַ מלך אױבן צו אַ נוכחות אינעװײניק.

CVIIIסימן 109 פֿון 501

דער אַכטער און שרהס געלעכטער

דער געלעכטער געהערט מיסטעריעז צו אַן אוממעגלעכער געבורט.

שרה לאַכט אַרום דער הבֿטחה פֿון יצחקן.

יצחקס אײגענער נאָמען טראָגט אַ געלעכטער.

דאָס אוממעגלעכע קומט אַרײַן אין אַ גוף.

דער עלטער ברענגט אַרױס אַ צוקונפֿט.

די פֿאַרמאַכטע נאַטירלעכע דערװאַרטונג עפֿנט זיך.

אױך דאָס טראָגט אַ טעם פֿון אַכט.

ניט װײַל יעדער נס איז אַכט, נאָר װײַל אַ געבורט העכער פֿון דער געװײנטלעכער דערװאַרטונג אַנטפּלעקט דעם נאַטירלעכן סדר װאָס נעמט אױף עפּעס װאָס ער האָט ניט געקענט אַרױסברענגען פֿון זיך.

דער צוקונפֿטיקער געלעכטער:

“אז ימלא שחוק פינו.”

קען דעריבער אָפּקלינגען מיטן געלעכטער פֿון אַן אוממעגלעכער געבורט.

גאולה איז די היסטאָריע װאָס געװינט העכער פֿון איר זעעװדיקער יכולת.

CIXסימן 110 פֿון 501

דער אַכטער און די אומקער פֿון דער שטילקײט

אַ גרױסער טײל פֿון דער טיפֿסטער תורה הײבט זיך אָן אין שטילקײט.

משה שטײט פֿאַרן ברענענדיקן דאָרן.

אליהו הערט דעם קול דממה דקה.

די שכינה איז פֿאַרבאָרגן.

אין דער מגילת אסתר איז ניטאָ קײן בפֿירושער געטלעכער נאָמען.

די שטילקײט איז ניט שטענדיק אַן אױסבלײַב.

אַ מאָל װאַרט דאָס אומגעזאָגטע אױף דער שפּראַך װאָס קען עס טראָגן.

דער אַכטער איז די תקופֿה אין װעלכער געװיסע פֿאַרבאָרגענע פֿאַרהעלטענישן װערן זאָגעװדיק אָן װערן פּראָסט.

דערפֿאַר מוז אַ נײַע תורה זײַן פֿאָרזיכטיק.

אַ צו פֿריִער גילוי קען פֿאַרפֿלאַכן דעם סוד.

אַ גילוי אין דער ריכטיקער צײַט קען פֿאַרענדיקן אַ קרײַז.

CXסימן 111 פֿון 501

דער אַכטער און דער סוד פֿון אסתר

פּורים איז ניט קײן אַכט־טאָגיקער יום־טובֿ, אָבער זײַן העלם גיט אַ שליסל צום אַכטן.

דעם אױבערשטנס נאָמען פֿעלט אין דער מגילה.

און דאָך איז די השגחה אָנגעזאַפּט אין דער דערצײלונג.

פּונקט דער אױסבלײַב דרעסירט דאָס אױג צו זען אָן אַ בפֿירושן נס.

דאָס איז טיף משיחיש.

דער העכסטער גילוי מוז ניט שטענדיק מײנען מער אימפּאָזאַנטע איבערנאַטירלעכקײט.

עס קען מײנען אַ גרעסערע יכולת צו זען דעם אױבערשטן אינעװײניק דער געװײנטלעכער סיבתיות.

אַ מלך קען ניט שלאָפֿן.

אַ בוך װערט געלײענט.

אַ צײַט־שטעלונג בײַט זיך.

אַ פֿרױ רעדט.

די היסטאָריע קערט זיך.

קײן ים שפּאַלט זיך ניט.

און דאָך װערט די פֿאַרבאָרגענע האַנט זעעװדיק דורכן דפֿוס.

דער אַכטער פֿולקומט די דאָזיקע ראִיה.

די נאַטור אַלײן װערט לײענעװדיק.

CXIסימן 112 פֿון 501

דער אַכטער און פּורימס צוקונפֿטיקער אָפּקלאַנג

חז"ל שרײַבן צו פּורים אַן אױסערגעװײנטלעכע דױערהאַפֿטיקײט אין דער צוקונפֿט.

פֿאַר װאָס זאָל אַ יום־טובֿ פֿון העלם בלײַבן אַזױ שײך װען דער גילוי װאַקסט?

װײַל די טיפֿסטע גאולה לערנט אונדז ניט בלױז דערקענען דעם אױבערשטן װען נסים שטעלן אָפּ די נאַטור.

זי לערנט אונדז אים דערקענען װען די נאַטור בלײַבט אַ נאַטור.

פּורים איז אַ דרעסירונג פֿאַר אַכט.

ניט קײן איבערשטײַגונג אױסער דער װעלט.

אַ השגחה אינעװײניק דער װעלט.

CXIIסימן 113 פֿון 501

דער אַכטער און דאָס אײל פֿון חנוכה

דאָס אײל גיט אונדז אױך אַ פּאַסיק בילד.

דאָס אײל קען בלײַבן פֿאַרבאָרגן אינעם אײלבערט.

דער דרוק באַפֿרײַט עס.

עס מישט זיך ניט גרינג מיט אַנדערע פֿליסיקײטן און הײבט זיך איבער זײ, און דאָך קען עס דורכדרינגען דעם חומר און געבן ליכט.

אױבן און אינעװײניק.

מקיף און פּנימי.

איבערשטײַגונג און באַלײַכטונג.

די אַכט טעג פֿון חנוכה טראָגן דעריבער אַ חומר װעמענס אײגנשאַפֿטן קלינגען אָפּ דעם מבנה.

די פֿאַרבאָרגענע מהות קומט אַרױס דורך אַ קװעטש און װערט אַ פֿלאַם.

װידער אַ העלם.

אַ דרוק.

אַ גילוי.

CXIIIסימן 114 פֿון 501

דער אַכטער און די נשמה פֿון דער תורה

חסידות װערט אָפֿט פֿאַרגליכן צו אײל.

זי דרינגט דורך אַלע טײלן פֿון דער תורה.

זי פֿונקציאָנירט ניט בלױז װי נאָך אַ אָפּטײל.

דער אַכטער קען דעריבער אַנטשפּרעכן ניט "מער מיסטישע אינפֿאָרמאַציע" נאָר דער נשמה־אײגנשאַפֿט פֿון דער תורה װאָס װערט זעעװדיק איבער דער גאַנצער תורה.

הלכה לײַכט אַנדערש.

אגדה.

גמרא.

מדרש.

תנ"ך.

קבלה.

אַלע אַנטפּלעקן אַ טיפֿערע אחדות.

די מעיינות שפּרײטן זיך אַרױס ביז דער אונטערשײד צװישן צענטער און דרױסן הײבט אָן זיך צו בײַטן.

דעמאָלט װײַזט זיך חסידות מער ניט בלױז װי אַ קװאַל צו װעלכן מען קומט.

איר װאַסער קומט אַרײַן אין דעם לאַנדשאַפֿט.

CXIVסימן 115 פֿון 501

“יפֿוצו מעינותיך חוצה” און אַכט

די באַרימטע ענטפֿער צום בעל שם טובֿ פֿאַרבינדט די ביאת המשיח מיטן פֿאַרשפּרײטן די מעיינות חוצה.

חוצה.

אַרױס.

דאָס װאָרט מײנט אַז עס איז דאָ אַן אינעװײניק.

אַ מקור.

אַ גרענעץ.

אַ יענער־זײַט.

די דורות פֿון חסידות שטױסן אַרױס.

דער אַלטער רבי גיט אַ שכליותדיקע פֿאָרעם.

זײַנע נאָכפֿאָלגער פֿאַרברײטערן די קאַנאַלן.

דער זיבעטער דור פֿאַרשנעלערט די פֿאַרשפּרײטונג איבער געאָגראַפֿיע, שפּראַך און טעכנאָלאָגיע.

אָבער װאָס געשעט װען דער קװאַל דערגרײכט דעם דרױסן?

דער "דרױסן" בײַט זיך.

דאָס קען זײַן נאָך אַ דעפֿיניציע פֿון אַכט.

ניט בלױז אַז די מעיינות פֿאָרן װײַטער.

דער דרױסן װערט נאַס.

CXVסימן 116 פֿון 501

װען חוצה װערט אַ כלי

צוערשט װידערשטײט דער דרױסן.

דעמאָלט לײַדט ער.

דעמאָלט נעמט ער אױף.

דעמאָלט זעצט ער איבער.

דעמאָלט הײבט ער אָן צו פֿרעגן זײַנע אײגענע פֿראַגעס.

בײַ יענעם פּונקט איז דער מקבל אַקטיװ.

אור חוזר הײבט זיך אָן.

דער אַכטער איז ניט דער סוף פֿון דער פֿאַרשפּרײטונג.

עס איז די פֿאַרשפּרײטונג װאָס װערט אַ װױנען.

דער חב"ד הױז װערט ניט בלױז אַ געזאַנטשאַפֿט פֿון קדושה אין אַ פֿרעמדן טעריטאָריע.

דער טעריטאָריע אַלײן הײבט אָן אַנטפּלעקן פֿונקען.

די אונטערשײד צװישן מקור און ציל בלײַבט.

אָבער דער ציל װערט אַ טײל פֿונעם ליד.

CXVIסימן 117 פֿון 501

דער אַכטער און די חכמה פֿון די אומות

אַ משיחישע װעלט אָנגעפֿילט מיט דעת השם דאַרף ניט אַװעקװאַרפֿן יעדן אױפֿטו פֿון דער מענטשלעכער ציװיליזאַציע.

זי פֿאַרריכט די ריכטונג.

די װיסנשאַפֿט װערט אַ פֿאַרװוּנדערונג אָן עבודה זרה.

די מעדיצין װערט אַ חסד אָן אַ דינען פֿון קאָנטראָל.

די טעכנאָלאָגיע װערט אַ דינסט און ניט קײן געװעלטיקונג.

די קונסט װערט אַן אַנטפּלעקונג פֿון שײנקײט אָן פֿאַרגעטערן דעם אני.

די רעגירונג װערט אַן אָנפֿירונג.

די עקאָנאָמיע װערט אַן אחריות פֿאַר אַ דירה.

דער אַכטער פֿאַרברענט ניט די ציװיליזאַציע װײַל זי איז מאַטעריעל.

ער פֿרעגט צי דער חומר קען דינען אַ תכלית.

CXVIIסימן 118 פֿון 501

דער אַכטער און קונסט

די קונסט פּאַסט באַזונדערס צו דער שװעל צװישן זיבן און אַכט.

די פֿאָרעם געהערט צו זיבן.

פֿאַרב.

ליניע.

ריטם.

מבנה.

טעכניק.

אָבער אַ גרױסע קונסט טראָגט אױך עפּעס װאָס גײט איבער אירע מעסטבאַרע טײלן.

נוכחות.

טײַטש.

מקיף.

דער קינסטלער קען ניט שטענדיק אין גאַנצן אױסזאָגן װאָס די פֿאַרטיקע אַרבעט האַלט אין זיך.

דאָס כלי טראָגט מער װי דער בפֿירושער דערקלער.

דאָס איז אַ קלײנער מענטשלעכער אַנאַלאָג פֿון אַכט װאָס קומט אַרײַן אין זיבן.

די פֿאָרעם װערט דורכזיכטיק צו אַן איבעריקן טײַטש.

די קונסט אין אַ משיחישער הכרה דאַרף ניט װערן קײן פּראָפּאַגאַנדע.

איר קדושה קען באַשטײן אין מאַכן די װעלט מער כאַפּעװדיק װי אַ כלי.

CXVIIIסימן 119 פֿון 501

דער אַכטער און די שײנקײט

תפֿארת מײנט שײנקײט.

די שײנקײט דערשײַנט אָפֿט װען די פֿילפֿאַכיקײט װערט געהאַלטן אינעװײניק אַן אחדות.

אײן פֿאַרב אַלײן קען זײַן רײן.

אַ קאָמפּאָזיציע װערט שײן דורך אַ פֿאַרהעלטעניש.

דער אַכטער אַנטפּלעקט די שײנקײט פֿון די זיבן װי אַ קאָמפּאָזיציע.

די ספֿירותדיקע אונטערשײדן פֿון דער היסטאָריע הערן אױף אױסצוזען װי אַ צעריסנקײט.

חסד דאַרף גבורה.

נצח דאַרף הוד.

יסוד דאַרף מלכות.

דער געבער דאַרף אַ מקבל.

די ליניע דאַרף אַן אומקער.

דער קאָפּ דאַרף אַ כתר.

די זיבן דאַרפֿן דעם אַכטן.

און דער אַכטער דאַרף די זיבן אױב ער זאָל זײַן אַנטפּלעקט.

CXIXסימן 120 פֿון 501

דער אַכטער און די ליבע

די ליבע אין זיבן קען זײַן חסד.

פֿאַרשפּרײטונג.

געבן.

אַ שפֿע.

די ליבע אינעם אַכטן מוז אױך װיסן װי אַזױ צו װױנען.

ניט בלױז "איך גיב דיר".

"איך בלײַב מיט דיר."

ניט בלױז אַ טײַך.

אַ הײם.

ניט בלױז אַ ליכט.

אַ װאַרעמקײט.

די משיחישע װעלט װערט ניט אױסגעלײזט בלױז װען אַ שפֿע גוטס גיסט זיך פֿון אױבן.

זי װערט אױסגעלײזט װען דאָס גוטס װערט אַ װױנונג.

דאָס איז דער אונטערשײד צװישן שפֿע און ברית.

CXXסימן 121 פֿון 501

דער אַכטער און גבורה

אױך די גבורה װערט אױסגעלײזט.

אַ פֿאַרשפּרײטער רוחניותדיקער טעות גלײַכט די איבערשטײַגונג מיט אַן אָן־אַ־גרענעץ.

אָבער אָן גבורה פֿלײצט דער חסד.

אָן אַ גרענעץ װערט די נאָענטקײט אַ פֿאַרברעך.

אָן אַ דין פֿרעסט די פֿרײַהײט זיך אַלײן.

דער אַכטער שאַפֿט דעריבער ניט אָפּ גבורה.

ער אַנטפּלעקט איר העכערע תכלית.

דער גרענעץ באַשיצט די דירה.

די הלכה מאַכט די קדושה צו אַ װױנונג.

די װענט פֿון דער שטוב מאַכן אַ שטוב מעגלעך.

דער אַכטער באַערט די װאַנט װײַל ער װיל אַ נוכחות אינעװײניק.